Blog

De juridische aspecten van eSports: matchfixing

Een aantal weken geleden bereikte mij het bericht dat de Duitste voetbalclub FC Schalke 04 eigenaar is geworden van het eSports team ‘Elements’. Elements is een team in League of Legends, een immens populaire game.

FC Schalke 04 is niet de eerste voetbalclub die besluit mee te doen in de eSports wereld, eerder al tekende een professionele FIFA-speler bij het Engelse West Ham United. Van FIFA valt nog te zeggen dat er een link is met de voetbalwereld. Bij League of Legends is deze link er echter niet, om deze reden is de overname van Elements door FC Schalke 04 bijzonder te noemen.

Dit bericht heeft mij ertoe bewogen het volgende deel in de eSports-serie op deze blog te schrijven. Het onderwerp van dit deel heeft verder niets met bovenstaand bericht te maken en is: matchfixing.

Wat is matchfixing?

Matchfixing of wedstrijdvervalsing is het opzettelijk verliezen van een spel of sportwedstrijd door een deelnemer of het manipuleren van het resultaat van een spel of sportwedstrijd door een deelnemer of andere betrokkene (bijvoorbeeld de scheidsrechter).

Het gokken op sportwedstrijden is één van de belangrijkste redenen waarom er aan matchfixing bestaat. Sporters kunnen het resultaat van hun eigen wedstrijd bepalen – in individuele sporten speelt dit meer dan in teamsporten – door opzettelijk te verliezen. Er wordt dan geld opgezet op winst door de tegenstander. Dit kan de sporter zelf doen of door een ander die de sporter een bepaald bedrag heeft geboden om opzettelijk te verliezen.

In tennis, voetbal. boksen en honkbal komt matchfixing niet zelden voor.

Matchfixing in eSports

Behalve in de ‘traditionele’ sportwereld kan matchfixing ook voorkomen in de eSports-wereld. Er is zelfs te beargumenteren dat matchfixing in eSports-wedstrijden makkelijker is, omdat fouten maken subtieler kan dan bij andere sportwedstrijden. Er zijn een aantal gevallen bekend van matchfixing binnen de eSports.

Zo was er op 20 augustus 2014 een online wedstrijd tussen twee Amerikaanse eSports-teams in de game Counter-Strike: Global Offensive. De wedstrijd ging tussen iBUYPOWER en NetCodeGuides. iBUYPOWER was op dat moment het beste Amerikaanse team en de gedoodverfde favoriet. iBUYPOWER besloot de wedstrijd echter opzettelijk te verliezen, omdat er geen prijs was verbonden aan het winnen van de wedstrijd. Door dit opzettelijke verliezen werd door iBUYPOWER nog iets van geld verdiend aan de wedstrijd. iBUYPOWER werd na de wedstrijd beschuldigd van matchfixing en na een intern onderzoek door de organisator ook schuldig bevonden aan matchfixing. De spelers uit het team hebben een levenslange schorsing gekregen voor evenementen geoorganiseerd door deze organisator.

Ook werd begin dit jaar de wereldkampioen StrarCraft II van 2014 en verliezend finalist in 2015 gearresteerd vanwege de vermeende betrokkenheid bij matchfixing. Hij zou tienduizenden euro’s hebben verdiend door middel van het opzettelijk verliezen van wedstrijden.

Matchfixing en de wet

In de Nederlandse wet is geen artikel opgenomen dat specifiek ziet op matchfixing. Matchfixers kunnen echter wel worden vervolgd op grond van andere wetsartikelen. Matchfixing kan immers worden gezien als een vorm van oplichting. Oplichting is strafbaar op grond van artikel 326 Wetboek van Strafrecht.

Tevens zou een speler strafbaar kunnen zijn op grond van omkoping, indien hij geld van een matchfixer heeft aangenomen. Dit is vastgelegd in artikel 328ter Wetboek van Strafrecht. van anderen dan een ambtenaar’(art. 328ter Sr).

In het buitenland (bijvoorbeeld in Italië en Portugal) is matchfixing wel in een aparte wet strafbaar gesteld. Ook in Nederland wordt door verschillende betrokken partijen geopperd om matchfixing strafbaar te stellen door middel van een specifieke wet. De politiek ziet hier tot op heden echter geen noodzaak voor.

Bewijslast bij matchfixing

Om iemand te kunnen veroordelen voor oplichting, moet worden bewezen dat een persoon opzettelijk heeft gehandeld. In matchfixing zaken is dit vaak niet aan te tonen. Verdachten van matchfixing kunnen gewoon aangeven dat het slechte spel het gevolg was van een slechte dag of een slechte beslissing.  Of dat het verliezen van de wedstrijd gewoon kwam doorat de tegenstander te goed was. Matchfixing kan eigenlijk alleen worden bewezen als er daadwerkelijk kan worden aangetoond dat door de desbetreffende speler geld is verdiend aan het verlies van de wedstrijd.

Omkoping is iets makkelijker te bewijzen, omdat hiervoor alleen moet worden bewezen dat de speler geld heeft aangenomen. Geldstromen kunnen worden gevolgd en zo kan uiteindelijk worden bewezen dat de speler zich schuldig heeft gemaakt aan omkoping.

Conclusie

Matchfixing vindt dus niet alleen plaats bij ‘traditionele’ sporten, maar ook bij eSports. In Nederland is matchfixing niet in een aparte wet strafbaar gesteld, maar valt dit onder oplichting of omkoping. Voor strafbaarheid van oplichting moet vaststaan dat dit opzettelijk heeft plaatsgevonden. Bij matchfixing is dit lastig te bewijzen, omdat de speler kan verklaren dat hij de wedstrijd niet expres heeft gemanipuleerd. Het bewijzen van omkoping is iets minder lastig.

Het zal afwachten zijn of er ooit een strafzaak in Nederland komt met betrekking tot matchfixing in eSports. De meeste grote eSports-wedstrijden zijn toch in het buitenland en zoals gezegd is matchfixing in Nederland moeilijk te bewijzen.