Blog

Look-a-like van Edgar Davids in League of Legends: een schending van zijn portretrecht?

Ter gelegenheid van het WK voetbal in 2014 is door de ontwikkelaar van de computergame “League of Legends” (LoL) een aantal voetbalgerelateerde uitvoeringen van al bestaande gamepersonages geïntroduceerd. Voor het gamepersonage “Lucian” was dit de zogenaamde uitvoering “Striker Lucian”. Voormalig profvoetballer Edgar Davids vindt deze uitvoering zodanig op hem lijken dat sprake zou zijn van een schending van zijn portretrecht. De rechtbank heeft geoordeeld dat inderdaad sprake is van een inbreuk op het portretrecht van Edgar Davids.

Portretrecht

Personen die op een portret zijn afgebeeld kunnen zich in bepaalde gevallen verzetten tegen publicatie van dit portret op grond van zijn of haar portretrecht. Ook kan de geportretteerde een schadevergoeding vorderen wanneer het portret zonder zijn toestemming toch is gepubliceerd, en hij hierdoor schade heeft geleden. Het portretrecht is geregeld in de Auteurswet.

Van een portret is sprake als iemand herkenbaar is afgebeeld. Voor de beoordeling hiervan wordt niet alleen naar het gezicht gekeken, maar ook wordt gekeken naar andere omstandigheden, waaronder naar de lichaamshouding en de omgeving.

De Auteurswet maakt onderscheid tussen twee verschillende soorten portretten:

  • Het portret dat in opdracht is gemaakt; en
  • Het portret dat niet in opdracht is gemaakt.

Portret in opdracht

Een portret dat in opdracht is gemaakt mag niet worden gepubliceerd zonder toestemming van de geportretteerde. Ook niet door degene die het auteursrecht heeft op het portret (=in beginsel de maker van het portret).

Portret niet in opdracht

Een portret dat niet in opdracht is gemaakt mag in beginsel vrij worden gepubliceerd. Als de geportretteerde een redelijk belang heeft, dan kan hij zich echter tegen de publicatie verzetten. In de meeste gevallen gaat het dan om om een privacy- of commercieel belang. De rechter zal aan de hand van een belangenafweging tussen het belang van publicatie en het redelijke belang van de geportretteerde beslissen of sprake is van een schending.

Is Striker Lucien een portret van Davids?

bron: Rechtspraak.nl

De eerste vraag die dus moet worden beantwoord is of Striker Lucien een portret is van Edgar Davids. De rechtbank stelt allereerst vast dat, voor de vraag of iets al dan niet een portret is, de onderliggende techniek niet relevant is. Foto’s, schilderijen, maar ook digitale weergaven, zoals een gamepersonage kunnen een portret zijn. Om van een portret te kunnen spreken is, zoals gezegd, beslissend of de persoon herkenbaar is afgebeeld. De vraag is dus of Davids te herkennen is in Striker Lucien.

De rechtbank overweegt dat vanwege de combinatie van een donkere huidskleur, sportief postuur, agressieve speelstijl, zwarte dreadlocks, sportbril en een voetbaltenue het gamepersonage als een portret van Davids is aan te merken. Door deze combinatie zal het publiek een afbeelding van Davids herkennen.

Bovendien heeft de ontwikkelaar van LoL in een eerder twitterbericht al eens kenbaar gemaakt dat Davids is gebruikt als inspiratiebron voor Striker Lucien.

Hierdoor komt de rechtbank tot de conclusie dat Striker Lucien een portret is van Edgar Davids.

Is sprake van een schending van het portretrecht?

Vervolgens dient de rechtbank vast te stellen of het portretrecht van Davids is geschonden. Het gaat in dit geval om een portret dat niet in opdracht is gemaakt. Davids heeft immers geen opdracht gegeven tot het ontwerpen van het gamepersonage. Openbaarmaking van zo’n portret is niet toegestaan als een redelijk belang van de geportretteerde zich hiertegen verzet. De rechtbank moet vervolgens dus beoordelen of Davids een redelijk belang heeft om zich te verzetten tegen publicatie van het portret.

De rechtbank overweegt dat Davids een redelijk belang heeft. Hij heeft namelijk een commercieel belang, in die zin dat hij als voormalig profvoetballer een verzilverbare populariteit heeft. Dit houdt, simpel gezegd, in dat Davids zodanig populair is dat hij normaal gesproken geld kan vragen om te poseren voor een portret.

Omdat Striker Lucien slechts een optionele verfraaiing is van de game, en verder geen ander belang dient, weegt het commerciële belang van Davids in dit geval zwaarder. Het gamepersonage levert dan ook een schending van het portretrecht van Davids op, aldus de rechtbank.

Schadevergoeding

Nu het portret van Davids ten onrechte door LoL is gepubliceerd, heeft Davids recht op een schadevergoeding. Om de hoogte van de schade te bepalen, dient de ontwikkelaar van LoL inzicht te geven in hoeveel omzet en winst er met Striker Lucien is gemaakt. Bij het begroten van de schade zal de rechtbank aansluiting zoeken bij deze cijfers.

Online portretrecht

Opzich vertelt deze zaak ons niets nieuws. We wisten al dat, voor een antwoord op de vraag of iets al dan niet een portret is, niet relevant is op welke wijze het portret is vervaardigd. Ook wisten we al dat een verzilverbare populariteit een redelijk belang kan zijn.

Wat deze zaak leuk maakt, is dat het hier gaat om een personage in een (online) game. In de meeste gevallen wordt het portretrecht ingeroepen met betrekking tot offline publicaties, zoals publicaties van een foto in een boek of in de krant. Deze zaak maakt duidelijk dat het portretrecht ook in de gamewereld succesvol kan worden ingeroepen.

Gerelateerde berichten