Vernietiging van de overeenkomst

Een overeenkomst komt tot stand door een aanbod en de aanvaarding hiervan. Er vanuit gaande dat de partijen de overeenkomst willen en deze wil als zodanig aan elkaar verklaren. In bepaalde gevallen komt er echter een overeenkomst tot stand zonder dat dit gewild is, althans dat achteraf blijkt dat de wil tot de overeenkomst er eigenlijk niet was. In deze gevallen is er sprake van een zogenaamd “wilsgebrek”. Zo’n wilsgebrek is een grond voor vernietiging van de overeenkomst.

De te onderscheiden “wilsgebreken”

Het Burgerlijk Wetboek (BW) kent vier “wilsgebreken”, welke een grond voor vernietiging van de overeenkomst vormen:

  1. Bedreiging;
  2. Bedrog;
  3. Misbruik van omstandigheden; en
  4. Dwaling.

Bedreiging

Bedreiging houdt in dat je op het moment van sluiting van de overeenkomst, de overeenkomst wel wil sluiten, maar dat je dit niet om de juiste redenen doet. Je doet dit namelijk omdat je je bedreigd voelt. Je sluit de overeenkomst om iets ergers te voorkomen (het wegnemen van de bedreiging) en niet omdat je daadwerkelijk wil dat de gevolgen van de overeenkomst intreden.

Bedrog

Bij bedrog denk je aanvankelijk iets te willen, maar achteraf blijkt dat aan jou opzettelijk een onjuiste voorstelling van zaken is gegeven. Als je van tevoren de juiste voorstelling van zaken had gehad, had je de overeenkomst nooit gesloten.

Dwaling

Bij dwaling denk je – net als bij bedrog – aanvankelijk de overeenkomst te willen sluiten, maar achteraf blijkt dat aan jou een onjuiste voorstelling van zaken is gegeven. Het verschil met bedrog is dat bedrog het vereiste van opzet kent en dwaling niet. Bij dwaling moet je denken aan het sluiten van een overeenkomst tot het bouwen van een website, waarbij uiteindelijk blijkt dat de bouwer van de website niet de juiste kennis in pacht heeft om de opdracht goed uit te voeren.

Misbruik van de omstandigheden

Er is sprake van misbruik van de omstandigheden wanneer iemand op een niet-juiste manier profiteert van de omstandigheden om zo de ander iets te laten doen wat hij zonder deze omstandigheden niet zou hebben gedaan. Er wordt gebruik (lees: misbruik) gemaakt van iemands kwetsbaarheid op het moment van het sluiten van de overeenkomst.

Vereist om een beroep te doen op misbruik van de omstandigheden is dat de misbruiker weet moet hebben gehad van de bijzondere omstandigheid en wist of had moeten weten dat de ander hierdoor kwetsbaar was.

Vernietiging

De vernietiging kan schriftelijk plaatsvinden, of door een uitspraak van de rechter. Vernietiging heeft terugwerkende kracht, wat inhoudt dat de vernietiging terugwerkt tot het tijdstip waarop de overeenkomst is aangegaan.

Wilt uw bedrijf of organisatie een overeenkomst vernietigen of wil iemand een overeenkomst met u vernietigen? Bel of mail dan met Wouter Dammers van LAWFOX om een eerste inschatting van de situatie te krijgen.

Related Juridische termen